طب سنتی برای مزاج لاغر ؛ چگونه مزاج خشک را به تعادل برسانیم؟
افرادی که بهطور مزاجی لاغر هستند، معمولاً با مشکلاتی مانند ضعف جسمی، بیاشتهایی، خواب کم، تحریکپذیری عصبی، و خشکی پوست مواجهاند. از نگاه طب سنتی، لاغری مزاجی اغلب به دلیل غلبه خشکی (صفرا یا سودا) در بدن رخ میدهد. درمان این وضعیت، تنها با افزایش کالری مصرفی امکانپذیر نیست. بلکه باید با شناخت دقیق مزاج و اصلاح آن به کمک اصول و نسخههای طب سنتی، بدن را به تعادل رساند و روند افزایش وزن را به شکلی سالم و پایدار پیش برد.
شناخت مزاجهای لاغر در طب سنتی
در طب سنتی ایرانی، چهار مزاج اصلی (دموی، صفراوی، بلغمی، سوداوی) وجود دارد. در بین آنها، دو مزاج بیشتر به لاغری مرتبط هستند:
1. مزاج صفراوی (گرم و خشک)
ویژگیها: لاغری، پوست خشک، عصبی بودن، تعریق زیاد، اشتهای کم
علائم: گرگرفتگی، زود گرسنه شدن و زود سیر شدن، بیخوابی
2. مزاج سوداوی (سرد و خشک)
ویژگیها: لاغری مفرط، خواب سبک، اضطراب، رنگ پوست تیره، وسواس
علائم: یبوست، نفخ، احساس سردی، ضعف اعصاب، بیاشتهایی مزمن
درمان افراد با این مزاجها باید متناسب با طبع آنها انجام شود.
پرهیز از غذاهای تند، شور، سرخشده، گوشت گاو و سوسیس و کالباس
برای مزاج سوداوی (سرد و خشک):
خوراکیهای گرم و تر مانند:
شیره انگور، خرما، ارده
حلیم گندم با روغن حیوانی
آشهای سبک با گوشت گوسفند
دمنوشهای گرم: بابونه، دارچین، رازیانه
پرهیز از غذاهای ترش، سرد، ماست، دوغ، خیار، کاهو
نسخههای کاربردی طب سنتی برای مزاج لاغر
💊 نسخه مخصوص مزاج صفراوی
مواد: فرنی برنج + گلاب + کمی شکر روش مصرف: هر شب قبل از خواب مزایا: تسکین خشکی، بهبود خواب، آرامش اعصاب
💊 نسخه مخصوص مزاج سوداوی
مواد: شیره انگور + ارده + دارچین روش مصرف: صبحها بهصورت ناشتا میل شود مزایا: انرژیزا، خونساز، گرمکننده معده
💊 نسخه مشترک برای تقویت گوارش
عرق رازیانه + بادرنجبویه + گلاب (مقدار مساوی) روش مصرف: یک فنجان قبل از وعده ناهار مزایا: افزایش اشتها، تقویت معده و اعصاب
💊 دمنوش مخصوص سوداویها
مواد: گل گاوزبان + سنبلالطیب + دارچین روش مصرف: شبها قبل از خواب، به مدت ۱۵ روز مزایا: آرامبخش، رفع وسواس، تقویت خواب و اشتها
برنامه غذایی روزانه پیشنهادی برای مزاج لاغر
وعده
خوراک پیشنهادی
صبحانه
شیر بادام با عسل، نان سنگک با پنیر و گردو
میانوعده
موز رسیده یا خرما با کنجد
ناهار
آبگوشت، خورشت آلو با گوشت گوسفند، برنج زعفرانی
عصرانه
حریره بادام یا فرنی با گلاب
شام
سوپ جو با روغن حیوانی، کمی نان و کره
پرهیزهای مهم برای مزاجهای لاغر
خوردن غذاهای سرد و خشک (ترشی، ماست، دوغ، خیار)
خواب دیرهنگام یا بیخوابی
نوشیدن آب سرد همراه یا بلافاصله بعد از غذا
مصرف فستفودها، غذاهای کنسروی و سودا
پرخوری ناگهانی یا غذا خوردن بدون اشتها
سبک زندگی مناسب برای تعادل مزاج لاغر
خواب شبانه زود و کافی (قبل از ساعت ۱۰ شب)
پیادهروی آرام و سبک (صبح یا عصر)
ماساژ شکم با روغن بابونه یا روغن بنفشه برای رفع خشکی
دمنوشهای آرامبخش برای خواب بهتر
تنفس عمیق، دوری از فضای پرتنش، و کاهش فکر و خیال زیاد
نتیجهگیری
در طب سنتی، درمان لاغری در افرادی با مزاج خشک (صفراوی یا سوداوی) نیاز به صبر، دقت و رعایت اصول مزاجی دارد. با استفاده از رژیم غذایی مناسب، نسخههای گیاهی، اصلاح سبک زندگی و پرهیزهای اصولی، میتوان بهتدریج مزاج را به تعادل رساند و افزایش وزن سالم را تجربه کرد. مشاوره با متخصص طب سنتی نیز کمک میکند تا مسیر درمان با دقت و اطمینان بیشتری طی شود.
